چهارچوبی برای تعیین تعداد بهینه مراکز تعالی (قطب‌های علمی) در نظام پژوهش و نوآوری کشور

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسنده

گروه مطالعات نظری علم، فناوری و نوآوری، مؤسسه تحقیقات سیاست علمی کشور

10.30471/mssh.2026.11880.2724

چکیده

مراکز تعالی (قطب‌های علمی) شیوه‌ای از تأمین مالی علم و فناوری هستند که در آن، منابع مالی قابل‌توجهی به تعداد محدودی گروه پژوهشی برجسته تخصیص داده می‌شود، و انتظار می‌رود دستاوردهای قابل‌توجهی (علمی، فناورانه، یا مربوط به حل مسأله) در سطح بین‌المللی به ارمغان بیاورند. بر خلاف رواج گستردة مراکز تعالی در کشورهای مختلف، کمتر در این مورد بحث شده است که بر چه اساسی می‌توان تعداد مراکز تعالی در یک کشور را تعیین کرد. در این مقاله، ابتدا با تحلیل مفهوم تعالی و کاربست‌های آن، دو اصل کلی برای تعیین تعداد مناسب مراکز تعالی نتیجه گرفته می‌شود: انتخاب مراکز تعالی از میان تقاضاها باید به‌شدت گزینشی باشد؛ و تعداد مراکز تعالی پذیرفته‌شده باید به‌گونه‌ای باشد که میزان حمایت مالیِ تخصیص‌یافته به هر مرکز برای فعالیت‌های آن مرکز کافی باشد. سپس، با بررسی داده‌های مالی برنامه‌های تعالی در سه کشور منتخب و مقایسة آن با ایران، برقراری این دو اصل و چگونگی آن در تأمین‌های مالی فوق بررسی می‌شود.

کلیدواژه‌ها

روش شناسی علوم انسانی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 20 خرداد 1405

فایل ها

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار